晾衣架为什么弄脏衣服？
小强把刚洗好的白衬衫晾在旧晾衣架上，收衣服时却发现衣服上有一道道红褐色的污渍。原来是晾衣架生锈了！生活中，铁门、脚车、水龙头放久了也会出现这种红褐色的东西。物品为什么会生锈？我们又可以用什么方法防锈呢？这一课就来找答案。
karat = 锈
Penyidai baju yang lama boleh meninggalkan kesan merah keperangan pada pakaian yang baru dibasuh. Kesan itu ialah karat. Banyak objek di sekeliling kita, seperti pintu pagar, basikal dan paip air, boleh berkarat. Dalam bab ini kita menyiasat sebab objek berkarat dan cara mencegah pengaratan.
Contoh: Tuala yang dijemur pada rak besi lama di balkoni kadang-kadang ada tompok perang yang sukar dibasuh.
Awas: Kesan merah keperangan pada baju bukan kotoran biasa, tetapi karat dari penyidai.
rust = 锈
An old clothes rack can leave reddish-brown marks on freshly washed clothes. Those marks are rust. Many objects around us, such as gates, bicycles and taps, can become rusty. In this chapter we investigate why objects rust and how rusting can be prevented.
Example: A towel hung on an old iron rack on the balcony sometimes gets brown stains that are hard to wash out.
Watch out: The reddish-brown stain on the shirt is not ordinary dirt; it comes from the rusty rack.
什么是锈？
有些物品放置一段时间后，表面会产生一层红褐色的物质，这种物质叫做锈。物品产生锈的过程叫做生锈。生锈是一种化学反应：原来的物质变成了另一种新的物质，所以锈不是从外面沾上去的灰尘，用水也冲不掉。
pengaratan = 生锈
Selepas beberapa lama, sesetengah objek menghasilkan bahan merah keperangan pada permukaannya. Bahan ini dinamakan karat, dan prosesnya dinamakan pengaratan. Pengaratan ialah satu tindak balas kimia, iaitu bahan asal bertukar menjadi bahan baharu. Oleh itu, karat bukan habuk yang melekat dari luar.
Contoh: Cangkul besi lama di belakang rumah dilitupi bahan perang kemerahan, iaitu karat.
Awas: Karat tidak boleh dibuang dengan hanya membilas air kerana ia bahan baharu.
rusting = 生锈
After some time, certain objects form a reddish-brown substance on their surface. This substance is called rust, and the process is called rusting. Rusting is a chemical reaction, which means the original material changes into a new substance. So rust is not dust that has landed on the object.
Example: An old iron hoe in the backyard is covered with a reddish-brown layer, which is rust.
Watch out: Rust cannot be removed by simply rinsing with water because it is a new substance.
生锈物品的特征
怎样知道一件物品生锈了？仔细看看它的表面：生锈的物品表面会出现红褐色的粉末或碎片，摸起来变得粗糙、凹凸不平。生锈严重时，物品还会变得脆弱，轻轻一用力就可能断裂或穿洞。
ciri objek berkarat = 生锈物品的特征
Terdapat tiga ciri utama objek yang berkarat. Pertama, serbuk atau serpihan berwarna merah keperangan muncul pada permukaannya. Kedua, permukaan menjadi kasar apabila disentuh. Ketiga, objek itu menjadi rapuh dan mudah patah atau berlubang jika karatnya teruk.
Contoh: Kaki kerusi besi di taman yang berkarat teruk boleh patah apabila diduduki.
Awas: Objek berkarat menjadi lebih lemah, bukan lebih kuat atau lebih licin.
features of rusty objects = 生锈物品的特征
Rusty objects show three main features. First, reddish-brown powder or flakes appear on the surface. Second, the surface feels rough when touched. Third, the object becomes brittle and may break or develop holes if the rust is serious.
Example: A badly rusted leg of an iron park bench may snap when someone sits on it.
Watch out: A rusty object becomes weaker, not stronger or smoother.
用放大镜观察锈
观察生锈物品时，可以把生锈和没生锈的同类物品放在一起比较，再用放大镜看清楚表面。没生锈的铁钉表面光滑、呈银灰色；生锈的铁钉表面粗糙，布满红褐色的碎屑。观察时要戴手套，小心锋利的锈片割伤手。
memerhati dengan kanta pembesar = 用放大镜观察
Bandingkan objek berkarat dengan objek sama yang belum berkarat. Kanta pembesar membantu kita melihat permukaan dengan lebih jelas. Paku baharu kelihatan licin dan berwarna kelabu keperakan, manakala paku berkarat kelihatan kasar dan dipenuhi serpihan perang. Pakai sarung tangan semasa memerhati.
Contoh: Melihat paku lama di bawah kanta pembesar menunjukkan banyak serpihan kecil merah keperangan.
Awas: Serpihan karat boleh tajam, jadi jangan sentuh dengan tangan kosong.
observing with a magnifying glass = 用放大镜观察
Compare a rusty object with the same kind of object that has not rusted. A magnifying glass helps us see the surface more clearly. A new nail looks smooth and silvery grey, while a rusty nail looks rough and is covered with brown flakes. Wear gloves while observing.
Example: Looking at an old nail under a magnifying glass reveals many tiny reddish-brown flakes.
Watch out: Rust flakes can be sharp, so do not touch them with bare hands.
志文发现家里的旧铁锁出了问题。以下哪一项描述最能说明这把铁锁生锈了？
mengenal pasti karat = 认出生锈
Fikirkan tiga ciri yang dipelajari: warna merah keperangan, permukaan kasar dan objek menjadi rapuh. Pilihan yang betul mesti sepadan dengan ciri-ciri ini. Bulu hijau ialah tanda kulat, bukan karat. Permukaan yang berkilat dan kuat pula bertentangan dengan kesan pengaratan.
Contoh: Pintu pagar lama yang kasar dan bertompok perang menunjukkan pengaratan.
identifying rust = 认出生锈
Think about the three features you learned: reddish-brown colour, a rough surface and a brittle object. The correct choice must match these features. Green fuzz is a sign of mould, not rust. A shiny and stronger surface is the opposite of what rusting does.
Example: An old gate that is rough and covered with brown patches shows rusting.
什么材料制成的物品会生锈？
到校园走一圈，记录哪些物品生锈了，就会发现一个规律：生锈的物品都是由铁制成的。例如灯柱、脚车、铁门、水龙头、栏杆和沟渠的铁盖。所以我们可以推断：铁制品会生锈。
objek besi = 铁制品
Apabila kita meninjau kawasan sekolah, kita dapati objek yang berkarat semuanya diperbuat daripada besi. Contohnya tiang lampu, basikal, pintu pagar, paip air, pagar besi dan penutup longkang. Daripada pemerhatian ini, kita membuat inferens bahawa objek besi boleh berkarat.
Contoh: Penutup longkang besi di tepi padang sekolah mempunyai banyak tompok karat.
Awas: Inferens dibuat berdasarkan pemerhatian, jadi rekod dahulu objek yang berkarat.
iron objects = 铁制品
When we walk around the school compound, we find that the rusty objects are all made of iron. Examples include lamp posts, bicycles, gates, taps, railings and drain covers. From these observations, we infer that iron objects can rust.
Example: The iron drain cover beside the school field has many rust patches.
Watch out: An inference is based on observations, so record the rusty objects first.
哪些物品不会生锈？
不是所有物品都会生锈，也不是所有金属都会生锈。用玻璃、木材、塑料、橡胶、陶瓷制成的物品不会生锈；用铝、锡等金属制成的物品也不会生锈。只有铁制品才会生锈。
objek yang tidak berkarat = 不会生锈的物品
Bukan semua objek boleh berkarat, malah bukan semua logam berkarat. Objek kaca, kayu, plastik, getah dan seramik tidak berkarat. Objek aluminium dan timah juga tidak berkarat. Hanya objek yang diperbuat daripada besi akan berkarat.
Contoh: Gelas, papan pemotong kayu dan kerajang aluminium di dapur tidak berkarat walaupun disimpan lama.
Awas: Jangan anggap semua logam berkarat; aluminium tidak berkarat.
objects that do not rust = 不会生锈的物品
Not all objects can rust, and not even all metals rust. Objects made of glass, wood, plastic, rubber and ceramic do not rust. Objects made of aluminium and tin do not rust either. Only objects made of iron will rust.
Example: A glass, a wooden chopping board and aluminium foil in the kitchen do not rust even after a long time.
Watch out: Do not assume every metal rusts; aluminium does not rust.
铁锈会让铁更快被腐蚀
铁是很容易生锈的金属。铁完全生锈后，体积可以胀大到原来的 8 倍，质量也增加到原来的 3 至 5 倍。铁锈特别容易吸收水分，如果不及时除去，锈下面的铁就会更快被腐蚀。
karat menyerap air = 铁锈吸水
Besi ialah logam yang mudah berkarat. Apabila besi berkarat sepenuhnya, isi padunya boleh menjadi lapan kali ganda dan jisimnya bertambah tiga hingga lima kali ganda. Karat juga mudah menyerap air. Jika karat tidak dibuang, besi di bawahnya akan terkakis dengan lebih cepat.
Contoh: Tompok karat kecil pada pintu pagar yang dibiarkan boleh merebak dan menembusi pintu itu.
Awas: Karat yang dibiarkan tidak melindungi besi, malah mempercepat kerosakan.
rust absorbs water = 铁锈吸水
Iron is a metal that rusts easily. When iron rusts completely, its volume can grow up to eight times and its mass increases three to five times. Rust also absorbs water easily. If the rust is not removed, the iron underneath will be eaten away faster.
Example: A small rust patch left on a gate can spread and eventually make a hole through it.
Watch out: Leaving rust in place does not protect iron; it speeds up the damage.
以下哪一组物品放在潮湿的地方一段时间后都可能生锈？
mengelaskan objek = 物品分类
Semak bahan yang digunakan untuk membuat setiap objek dalam kumpulan itu. Kumpulan yang betul mesti mengandungi objek besi sahaja. Kaca, kayu, getah, plastik, seramik, buluh dan aluminium tidak berkarat. Satu objek yang tidak berkarat sudah cukup untuk menolak sesuatu pilihan.
Contoh: Tukul besi, paku dan engsel pintu besi semuanya boleh berkarat di tempat lembap.
classifying objects = 物品分类
Check the material used to make every object in each group. The correct group must contain iron objects only. Glass, wood, rubber, plastic, ceramic, bamboo and aluminium do not rust. One object that cannot rust is enough to rule out a choice.
Example: A hammer, nails and iron door hinges can all rust in a damp place.
铁门生锈的原因是什么？
同学们看见生锈的铁门，提出不同的假设：有人说是阳光曝晒，有人说是水，也有人说是空气。要知道哪个假设对，就要设计实验来验证。实验前先写出假设和目的，再列出变数：操纵性变数是铁钉所处的环境，反应性变数是铁钉有没有生锈，固定性变数是铁钉的大小和种类。
hipotesis = 假设
Murid melihat pintu pagar yang berkarat dan membuat beberapa hipotesis tentang puncanya: cahaya matahari, air atau udara. Satu eksperimen diperlukan untuk menguji hipotesis. Pemboleh ubah dimanipulasikan ialah keadaan persekitaran paku, pemboleh ubah bergerak balas ialah sama ada paku berkarat, dan pemboleh ubah dimalarkan ialah saiz dan jenis paku.
Contoh: Hipotesis: Paku besi berkarat apabila terdedah kepada air dan udara.
Awas: Gunakan paku yang sama saiz dan jenis dalam setiap tabung uji supaya ujian adil.
hypothesis = 假设
Pupils notice a rusty gate and suggest several hypotheses about the cause: sunlight, water or air. An experiment is needed to test them. The manipulated variable is the condition around the nail, the responding variable is whether the nail rusts, and the constant variable is the size and type of nail.
Example: Hypothesis: An iron nail rusts when it is exposed to water and air.
Watch out: Use nails of the same size and type in every test tube so the test is fair.
实验：让铁钉生锈的凶手
准备四支试管，各放一枚相同的铁钉，塞上塞子，一个星期内每天观察并记录：试管一只放铁钉（有空气）；试管二放自来水（有水也有空气）；试管三放煮沸过的水，水面再倒一层油（有水，没有空气）；试管四放无水氯化钙（有空气，没有水分）。结果放自来水的试管，铁钉变化最大。
eksperimen pengaratan = 生锈实验
Empat tabung uji disediakan, setiap satu dengan paku besi yang sama dan ditutup dengan penyumbat. Tabung pertama hanya ada udara. Tabung kedua berisi air paip yang ada air dan udara. Tabung ketiga berisi air yang telah dididihkan dan dilapisi minyak. Tabung keempat berisi kalsium klorida kontang. Paku dalam air paip berubah paling banyak.
Contoh: Selepas seminggu, paku dalam air paip menunjukkan karat merah keperangan yang jelas.
Awas: Rekod pemerhatian setiap hari dengan sabar supaya perubahan dapat dilihat.
rusting experiment = 生锈实验
Four test tubes are prepared, each with an identical iron nail and closed with a stopper. The first tube has only air. The second holds tap water, giving both water and air. The third holds boiled water covered with a layer of oil. The fourth contains anhydrous calcium chloride. The nail in tap water changes the most.
Example: After one week, the nail in tap water shows clear reddish-brown rust.
Watch out: Record observations patiently every day so that the changes can be seen.
无水氯化钙和油有什么作用？
无水氯化钙能吸收空气中的水分，让试管里的空气变得干燥，所以铁钉只接触到空气，接触不到水分。把水煮沸可以赶走溶在水里的空气，再在水面倒一层油，就能阻隔空气进入水里，所以铁钉只接触到水，接触不到空气。
kalsium klorida kontang = 无水氯化钙
Kalsium klorida kontang menyerap wap air daripada udara, jadi udara dalam tabung uji menjadi kering. Paku itu hanya terdedah kepada udara tanpa air. Mendidihkan air pula menyingkirkan udara yang terlarut di dalamnya, dan lapisan minyak di atas air menghalang udara masuk semula.
Contoh: Paket pengering dalam balang biskut juga menyerap lembapan seperti kalsium klorida kontang.
Awas: Lapisan minyak bukan untuk melincirkan paku, tetapi untuk menghalang udara.
anhydrous calcium chloride = 无水氯化钙
Anhydrous calcium chloride absorbs water vapour from the air, so the air inside the test tube becomes dry. The nail is exposed to air but not water. Boiling the water drives out the air dissolved in it, and the oil layer on top stops air from getting back in.
Example: A drying sachet in a biscuit tin also absorbs moisture, much like anhydrous calcium chloride.
Watch out: The oil layer is not there to lubricate the nail; it keeps air out.
生锈的因素：水和空气
实验结果告诉我们：当空气中的氧气溶解在水里，与铁发生化学反应，就会产生一种叫氧化铁的物质，那就是锈。只有水或只有空气，铁都不会生锈。水分和空气中的氧气这两个因素必须同时具备，铁制品才会生锈。
faktor pengaratan = 生锈的因素
Keputusan eksperimen menunjukkan bahawa oksigen dalam udara larut di dalam air dan bertindak balas dengan besi untuk membentuk ferum oksida, iaitu karat. Air sahaja atau udara sahaja tidak menyebabkan pengaratan. Kedua-dua faktor, air dan oksigen dalam udara, mesti hadir serentak.
Contoh: Kuali besi yang tidak dilap kering selepas dibasuh terdedah kepada air dan udara, lalu berkarat.
Awas: Cahaya matahari bukan faktor pengaratan dalam eksperimen ini.
factors of rusting = 生锈的因素
The results show that oxygen from the air dissolves in water and reacts with iron to form iron oxide, which is rust. Water alone or air alone does not cause rusting. Both factors, water and oxygen in the air, must be present at the same time.
Example: An iron wok left wet after washing is exposed to water and air, so it rusts.
Watch out: Sunlight is not a factor of rusting in this experiment.
试管里的铁钉泡在煮沸过的水中，水面上有一层油。一个星期后铁钉没有生锈，主要是因为什么？
membaca keputusan = 解读结果
Tanya dua soalan untuk setiap radas: adakah paku menyentuh air, dan adakah paku menyentuh udara? Dalam radas ini paku berada di dalam air, jadi air memang ada. Air yang dididihkan dan lapisan minyak memastikan satu faktor lain tidak sampai kepada paku.
Contoh: Paku di dalam kalsium klorida kontang pula tidak mendapat air tetapi masih ada udara.
reading the results = 解读结果
Ask two questions for every set-up: does the nail touch water, and does the nail touch air? Here the nail sits inside water, so water is clearly present. The boiled water and the oil layer make sure one other factor cannot reach the nail.
Example: The nail with anhydrous calcium chloride, by contrast, has air but no water.
谁比较快生锈？盐和酸
把三枚相同的铁钉分别放进装着盐水、白醋和自来水的培养皿，一个星期后比较。盐水和白醋里的铁钉比自来水里的生锈得更快、更严重。白醋是酸性物质，所以盐和酸都会加快铁制品生锈的速度。海边空气潮湿，海风又带着盐分，所以海边的铁制品总是锈迹斑斑。
mempercepat pengaratan = 加快生锈
Tiga paku yang sama dimasukkan ke dalam piring petri berisi air garam, cuka dan air paip. Selepas seminggu, paku dalam air garam dan cuka berkarat lebih cepat dan lebih teruk berbanding paku dalam air paip. Cuka bersifat asid. Oleh itu, garam dan asid mempercepat pengaratan objek besi.
Contoh: Pagar besi di jeti Semporna cepat berkarat kerana udara lembap dan angin laut yang bergaram.
Awas: Garam dan asid hanya mempercepat; air dan udara tetap diperlukan.
speeding up rusting = 加快生锈
Three identical nails are placed in petri dishes holding salt water, vinegar and tap water. After a week, the nails in salt water and vinegar rust faster and more heavily than the nail in tap water. Vinegar is acidic. So salt and acid speed up the rusting of iron objects.
Example: Iron railings at a jetty in Semporna rust quickly because of humid air and salty sea breeze.
Watch out: Salt and acid only speed rusting up; water and air are still needed.
铁钉实验台
用按钮决定试管里有没有水、空气、一层油和盐，再按“一星期后”，看铁钉会不会生锈。四种结果都要找出来。
berkarat = 生锈
Setiap tabung uji mengandungi sebatang paku besi yang sama. Tekan butang untuk memasukkan atau mengeluarkan air, udara, lapisan minyak dan garam. Lapisan minyak di atas air yang telah dididihkan menghalang udara. Kalsium klorida kontang menyerap wap air supaya udara dalam tabung menjadi kering. Bandingkan keadaan paku selepas seminggu.
Contoh: Paku dalam air paip berkarat, tetapi paku di bawah lapisan minyak kekal berkilat.
rusting = 生锈
Each test tube holds the same iron nail. Press the buttons to add or remove water, air, a layer of oil and salt. A layer of oil on top of boiled water keeps air out. Anhydrous calcium chloride absorbs water vapour so the air in the tube becomes dry. Compare the nails after one week.
Example: The nail in tap water rusts, but the nail under a layer of oil stays shiny.
在铁钉实验台上，哪一个试管里的铁钉一个星期后会生锈？
air dan udara = 水和空气
Semak setiap tabung uji satu demi satu dan tanya dua soalan. Adakah paku itu menyentuh air? Adakah paku itu menyentuh udara? Paku hanya berkarat jika kedua-dua jawapan ialah ya. Ingat juga bahan yang menyerap wap air dan bahan yang menghalang udara.
Contoh: Kuali besi yang tidak dilap kering selepas dibasuh menyentuh air dan udara pada masa yang sama.
water and air = 水和空气
Check each test tube one at a time and ask two questions. Does the nail touch water? Does the nail touch air? The nail only rusts when both answers are yes. Also remember which substance absorbs water vapour and which one keeps air out.
Example: An iron wok that is not wiped dry after washing touches water and air at the same time.
阿华把四枚相同的铁钉分别放进以下液体。一个星期后，哪一枚铁钉生锈得最严重？
kadar pengaratan = 生锈的快慢
Soalan ini membandingkan kelajuan pengaratan. Lapisan minyak menghalang air dan udara daripada sampai ke paku, manakala udara kering tidak mengandungi air. Antara dua cecair berair yang tinggal, ingat bahan yang mempercepat pengaratan menurut aktiviti piring petri.
Contoh: Paku dalam cuka juga berkarat lebih cepat daripada paku dalam air paip.
rate of rusting = 生锈的快慢
This question compares how fast rusting happens. A layer of oil keeps water and air away from the nail, while dry air contains no water. Between the two watery liquids left, recall which substance speeds up rusting from the petri dish activity.
Example: A nail in vinegar also rusts faster than a nail in tap water.
防锈的原理
把三枚回形针放进装有自来水的培养皿：一枚裹上塑料，一枚涂上油漆，一枚保持原样。一个星期后，只有原样的回形针生锈。塑料和油漆把铁和水、空气隔开了。所以，任何能隔开铁制品与水和空气接触的方法，都能达到防锈的目的。
prinsip pencegahan karat = 防锈的原理
Tiga klip kertas diletakkan dalam air paip: satu bersalut plastik, satu dicat dan satu dibiarkan biasa. Selepas seminggu, hanya klip biasa berkarat. Plastik dan cat memisahkan besi daripada air dan udara. Jadi, sebarang cara yang menghalang objek besi daripada bersentuhan dengan air dan udara dapat mencegah pengaratan.
Contoh: Klip kertas bersalut plastik kekal berkilat walaupun direndam dalam air.
Awas: Buat ramalan dahulu, kemudian perhatikan dan terangkan keputusan.
how rust prevention works = 防锈的原理
Three paper clips are placed in tap water: one coated with plastic, one painted and one left as it is. After a week, only the plain clip rusts. Plastic and paint separate the iron from water and air. So any method that keeps an iron object away from water and air can prevent rusting.
Example: A plastic-coated paper clip stays shiny even when soaked in water.
Watch out: Make a prediction first, then observe and explain the result.
防锈方法：油漆和包裹塑料
油漆：在铁制品表面涂上油漆，油漆干了以后形成一层保护膜，适合铁门、栏杆、窗花等放在户外、不常移动的物品。包裹塑料：在铁制品外面裹上一层塑料，适合衣架、回形针、碗碟架等常常接触水或要用手拿的物品。
cat dan salutan plastik = 油漆和包裹塑料
Cat disapu pada permukaan objek besi dan membentuk lapisan pelindung apabila kering. Kaedah ini sesuai untuk pintu pagar, pagar dan gril tingkap yang berada di luar dan tidak selalu bergerak. Salutan plastik pula sesuai untuk penyangkut baju, klip kertas dan rak pinggan yang kerap terkena air.
Contoh: Tiang jaring bola keranjang di sekolah dicat biru supaya tidak berkarat.
Awas: Cat yang tercalar perlu dicat semula kerana besi di bawahnya terdedah.
paint and plastic coating = 油漆和包裹塑料
Paint is brushed onto the surface of an iron object and forms a protective layer when it dries. This method suits gates, railings and window grilles that stay outdoors and do not move often. Plastic coating suits clothes hangers, paper clips and dish racks that often get wet.
Example: The basketball post at school is painted blue so that it does not rust.
Watch out: Scratched paint should be repainted because the iron underneath is exposed.
防锈方法：镀不锈金属和涂上一层油
镀不锈金属：把不易生锈的金属镀在铁制品表面，形成一层致密的薄膜，适合锁头、罐头这类不能用油漆或油的物品。涂上一层油：在铁制品表面抹上油，适合脚车链条、锯子、门合页等会活动或有刀口的工具，油还能让它们转动顺滑。
menyadur dan menyapu minyak = 镀金属和涂油
Menyadur bermaksud melapisi objek besi dengan logam yang tidak berkarat untuk membentuk lapisan nipis yang padat. Cara ini sesuai untuk mangga dan tin makanan. Menyapu minyak atau gris pula sesuai untuk rantai basikal, gergaji dan engsel pintu yang bergerak, kerana minyak juga melicinkan pergerakan.
Contoh: Ayah menyapu minyak pada rantai basikal setiap bulan.
Awas: Minyak mudah hilang, jadi perlu disapu semula dari semasa ke semasa.
plating and oiling = 镀金属和涂油
Plating means covering an iron object with a metal that does not rust, forming a thin, tight layer. This suits padlocks and food cans. Applying oil or grease suits bicycle chains, saws and door hinges that move, because the oil also makes the movement smooth.
Example: Dad oils his bicycle chain every month.
Watch out: Oil wears off easily, so it must be applied again from time to time.
按照用途选择防锈方法
选择防锈方法要看物品的用途。装食物的罐头不能涂油漆或机油，以免污染食物，所以用镀不锈金属；会转动的门合页要用油，涂油漆会卡住；户外的大铁门用油漆，油容易被雨水冲走。学校防锈活动中，同学们可以为铁窗涂油漆、为门合页喷油，但要戴手套和口罩，并在老师协助下进行。
memilih kaedah = 选择防锈方法
Kaedah pencegahan karat dipilih mengikut kegunaan objek. Tin makanan tidak boleh dicat atau disapu minyak mesin kerana boleh mencemarkan makanan, jadi ia disadur. Engsel yang berpusing perlu diminyakkan. Pintu pagar luar lebih sesuai dicat kerana minyak mudah dihanyutkan hujan. Semasa aktiviti di sekolah, pakai sarung tangan dan pelitup muka.
Contoh: Murid mengecat gril tingkap kelas dan menyembur minyak pada engsel pintu bersama guru.
Awas: Senaraikan bahan dan langkah sebelum memulakan aktiviti.
choosing a method = 选择防锈方法
The rust prevention method depends on how the object is used. Food cans must not be painted or oiled with machine oil because this could contaminate the food, so they are plated. Hinges that turn need oil. Outdoor gates are better painted because rain washes oil away. During school activities, wear gloves and a face mask.
Example: Pupils paint the classroom window grilles and spray oil on door hinges with their teacher.
Watch out: List the materials and steps before starting the activity.
以下哪一项物品和防锈方法的配对最恰当？
padanan kaedah = 方法配对
Untuk setiap pasangan, fikirkan kegunaan objek itu. Tin makanan tidak sesuai disapu minyak kerana makanan boleh tercemar. Rantai basikal bergerak dan memerlukan minyak. Gril tingkap dan pintu pagar besar berada di luar, jadi minyak mudah hilang apabila hujan.
Contoh: Penyangkut baju sesuai disalut plastik kerana kerap terkena pakaian basah.
matching methods = 方法配对
For each pair, think about how the object is used. A food can is not suitable for oiling because the food could be contaminated. A bicycle chain moves and needs oil. Window grilles and big gates stay outdoors, so oil disappears quickly when it rains.
Example: A clothes hanger suits a plastic coating because it often touches wet clothes.
防锈的好处
物品生锈后，使用价值会变低。做好防锈有五大好处：避免危害健康（罐头不生锈，食物才安全）；让物品保持美观；确保安全使用（生锈的车身、梯子可能断裂伤人）；延长使用期；节省维修费和时间。
kepentingan mencegah karat = 防锈的好处
Objek yang berkarat kurang berguna. Mencegah pengaratan membawa lima kebaikan: mengelakkan bahaya kepada kesihatan, mengekalkan keindahan objek, memastikan objek selamat digunakan, memanjangkan jangka hayat objek, dan menjimatkan kos serta masa pembaikan.
Contoh: Tangga besi yang dicat tidak rapuh, jadi selamat dipanjat dan tahan lama.
Awas: Tin makanan berkarat boleh menyebabkan keracunan makanan.
benefits of preventing rust = 防锈的好处
A rusty object is less useful. Preventing rust brings five benefits: avoiding harm to health, keeping objects looking nice, making sure objects are safe to use, extending their lifespan, and saving repair costs and time.
Example: A painted iron ladder does not become brittle, so it is safe to climb and lasts longer.
Watch out: A rusty food can may lead to food poisoning.
一辆汽车的车身定期上漆保养，多年都没有生锈。这主要说明防锈有什么好处？
kebaikan dalam situasi = 情境中的好处
Bandingkan setiap pilihan dengan lima kebaikan pencegahan karat yang dipelajari. Kelajuan, penggunaan minyak dan berat kereta tidak termasuk dalam senarai itu. Badan kereta yang berkarat menjadi rapuh dan boleh membahayakan pemandu serta penumpang.
Contoh: Rangka basikal yang berkarat boleh patah semasa ditunggang.
benefits in context = 情境中的好处
Compare each choice with the five benefits of rust prevention you learned. Speed, fuel use and weight are not on that list. A rusty car body becomes brittle and could endanger the driver and passengers.
Example: A rusty bicycle frame could snap while someone is riding it.
生锈了怎么办？除锈
物品已经生锈，可以除锈。用砂纸或钢丝刷把锈磨掉；也可以把生锈的螺丝钉浸在白醋、柠檬汁、汽水这类酸性液体里一段时间，再用布擦干净。酸虽然会加快生锈，但也能除锈，所以浸泡时间不宜太长。除锈后要马上擦干，再做防锈。
menanggalkan karat = 除锈
Karat boleh ditanggalkan dengan kertas pasir atau berus dawai. Cecair berasid seperti cuka, jus lemon dan minuman berkarbonat juga boleh membantu menanggalkan karat. Walaupun asid mempercepat pengaratan, ia juga melarutkan karat, jadi jangan rendam terlalu lama. Selepas itu, keringkan objek dan cegah pengaratan semula.
Contoh: Skru berkarat direndam dalam cuka, dilap dengan kain, kemudian disapu minyak.
Awas: Pakai sarung tangan semasa mengendalikan cecair berasid dan objek berkarat.
removing rust = 除锈
Rust can be removed with sandpaper or a wire brush. Acidic liquids such as vinegar, lemon juice and fizzy drinks can also help remove rust. Although acid speeds up rusting, it also dissolves rust, so do not soak the object for too long. Afterwards, dry it and protect it from rusting again.
Example: A rusty screw is soaked in vinegar, wiped with a cloth and then oiled.
Watch out: Wear gloves when handling acidic liquids and rusty objects.
雅慧用白醋除去铁剪刀上的锈。除锈后，她最应该怎么做？
selepas menanggalkan karat = 除锈之后
Fikirkan apa yang berlaku jika besi yang bersih terus terdedah kepada air dan udara. Cuka dan air garam mempercepat pengaratan, jadi merendam lebih lama tidak membantu. Membiarkan gunting basah juga tidak baik. Pilihan terbaik mesti mengeringkan besi dan menghalang air serta udara.
Contoh: Pisau yang telah dibersihkan dilap kering dan disapu minyak sebelum disimpan.
after removing rust = 除锈之后
Think about what happens if clean iron is left exposed to water and air. Vinegar and salt water speed up rusting, so soaking longer does not help. Putting the scissors away wet is also unwise. The best choice must dry the iron and keep water and air away.
Example: A cleaned knife is wiped dry and oiled before it is stored.
生锈：学完了！
本课学习了：生锈物品的特征、什么材料制成的物品会生锈？、生锈的因素、防锈方法、防锈的好处。接下来做加强练习，巩固所学的科学知识吧！
开始加强练习 →rumusan pengaratan = 生锈小结
Objek besi berkarat dan permukaannya menjadi kasar, rapuh serta dilitupi serbuk atau serpihan merah keperangan. Objek kaca, kayu, plastik, getah dan aluminium tidak berkarat. Pengaratan memerlukan air dan oksigen dalam udara secara serentak, manakala garam dan asid mempercepatnya. Empat kaedah mencegah karat ialah cat, salutan plastik, saduran logam tidak berkarat dan minyak.
Contoh: Pintu pagar dicat, penyangkut disalut plastik, tin disadur dan rantai basikal disapu minyak.
Awas: Mencegah karat menjaga kesihatan, keselamatan, keindahan dan jangka hayat objek serta menjimatkan kos.
rusting summary = 生锈小结
Iron objects rust, and their surfaces become rough, brittle and covered with reddish-brown powder or flakes. Glass, wood, plastic, rubber and aluminium objects do not rust. Rusting needs water and oxygen from the air at the same time, while salt and acid speed it up. The four ways to prevent rust are paint, plastic coating, plating with a rust-proof metal, and oil.
Example: A gate is painted, a hanger is plastic-coated, a can is plated and a bicycle chain is oiled.
Watch out: Preventing rust protects health, safety, appearance and lifespan, and saves money.